{"id":8049,"date":"2016-11-16T13:08:44","date_gmt":"2016-11-16T11:08:44","guid":{"rendered":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/?page_id=8049"},"modified":"2016-11-16T13:08:58","modified_gmt":"2016-11-16T11:08:58","slug":"genel-korunma-yontemleri","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/saglik-merkezi\/genclik-danisma-birimi\/ureme-sagligi\/genel-korunma-yontemleri\/","title":{"rendered":"Genel Korunma Y\u00f6ntemleri"},"content":{"rendered":"<p><strong>1. Hap ve Mini Hap<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Her g\u00fcn d\u00fczenli al\u0131nmas\u0131 gerekir.<\/li>\n<li>Kad\u0131nda\u00a0 yumurtlama ve d\u00f6llenmeyi engeller.<\/li>\n<li>Do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok etkilidir.<\/li>\n<li>Adetin ilk be\u015f g\u00fcn\u00fc i\u00e7inde, tercihen ilk g\u00fcn\u00fc al\u0131nmaya ba\u015flanmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>Adet \u00f6ncesi gerginli\u011fi ve adet sanc\u0131lar\u0131n\u0131 \u00f6nler.<\/li>\n<li>Rahim ve yumurtal\u0131k kanserlerine kar\u015f\u0131 koruyucudur.<\/li>\n<li>Adet kanamalar\u0131n\u0131n miktar\u0131n\u0131 azaltt\u0131\u011f\u0131ndan bu nedenle olu\u015fabilecek kans\u0131zl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 koruyucu etkileri vard\u0131r.<\/li>\n<li>Cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlardan (HIV\/AIDS, hepatit-B, frengi, bel so\u011fuklu\u011fu, klamidya gibi) korumaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Hap<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Kad\u0131nda do\u011fal olarak bulunan kad\u0131nl\u0131k hormonlar\u0131ndan ikisini\u00a0 (\u00f6strojen ve progesteron) i\u00e7erir.<\/li>\n<li>35 ya\u015f ve \u00fcst\u00fcnde olup, sigara i\u00e7en kad\u0131nlar hapla korunacaksa sigaray\u0131 b\u0131rakmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>Anne s\u00fct\u00fcn\u00fcn miktar\u0131n\u0131 azaltt\u0131\u011f\u0131 ve yap\u0131s\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirdi\u011fi i\u00e7in emzirirken kullan\u0131lmaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Mini Hap<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Kad\u0131nda do\u011fal olarak bulunan kad\u0131nl\u0131k hormonlar\u0131ndan yaln\u0131zca birini (progesteron) i\u00e7erir.<\/li>\n<li>Anne s\u00fct\u00fcn\u00fc etkilemedi\u011fi i\u00e7in emziren kad\u0131nlar da kullanabilir.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>2. Ayl\u0131k \u0130\u011fne<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>D\u00fczenli olarak ayda bir kez, kas i\u00e7ine enjeksiyonla uygulan\u0131r.<\/li>\n<li>Kad\u0131nda do\u011fal olarak bulunan kad\u0131nl\u0131k hormonlar\u0131ndan ikisini\u00a0 (\u00f6strojen ve progesteron)i\u00e7erir.<\/li>\n<li>Yumurtlama ve d\u00f6llenmeyi engeller.<\/li>\n<li>Do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok etkilidir.<\/li>\n<li>\u00a0Adetin ilk yedi g\u00fcn\u00fc i\u00e7inde tercihen ilk g\u00fcn\u00fc uygulan\u0131r.<\/li>\n<li>\u00a035 ya\u015f \u00fcst\u00fcnde ve sigara i\u00e7en kad\u0131nlar sigaray\u0131 b\u0131rakt\u0131klar\u0131nda kullanabilirler.<\/li>\n<li>\u00a0Anne s\u00fct\u00fcn\u00fcn miktar\u0131n\u0131 azaltt\u0131\u011f\u0131 ve yap\u0131s\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirdi\u011fi i\u00e7in emzirirken kullan\u0131lmaz.<\/li>\n<li>\u00a0Cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlardan (HIV\/AIDS, hepatit-B, frengi, bel so\u011fuklu\u011fu,klamidya gibi)\u00a0 korumaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>3. \u00dc\u00e7 Ayl\u0131k \u0130\u011fne<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>D\u00fczenli olarak \u00fc\u00e7 ayda bir, kas i\u00e7ine enjeksiyonla uygulan\u0131r.<\/li>\n<li>Kad\u0131nda do\u011fal olarak bulunan kad\u0131nl\u0131k hormonlar\u0131ndan yaln\u0131zca birini (progesteron) i\u00e7erir.<\/li>\n<li>Yumurtlama ve d\u00f6llenmeyi engeller.<\/li>\n<li>\u00a0Do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok etkilidir.<\/li>\n<li>\u00a0Adetin ilk yedi g\u00fcn\u00fc i\u00e7inde tercihen ilk g\u00fcn\u00fc uygulan\u0131r.<\/li>\n<li>\u00a0Ara kanamalar\u0131 olabilir ve uzun kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda kullan\u0131m s\u0131ras\u0131nda adet g\u00f6r\u00fclmeyebilir.<\/li>\n<li>\u00a0Anne s\u00fct\u00fcn\u00fc etkilemedi\u011fi i\u00e7in emziren kad\u0131nlar da kullanabilir.<\/li>\n<li>\u00a0\u0130\u011fneler kesildikten sonra, tekrar gebe kalmak, ortalama dokuz ay gecikebilir.<\/li>\n<li>\u00a0Cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlardan (HIV\/AIDS, hepatit-B, frengi, bel so\u011fuklu\u011fu,klamidya gibi) korumaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>4. Deri Alt\u0131 Kaps\u00fclleri<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Kolun i\u00e7 k\u0131sm\u0131na yerle\u015ftirilen ve kibrit \u00e7\u00f6p\u00fc b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde silikon \u00e7ubuklard\u0131r.<\/li>\n<li>Kad\u0131nda do\u011fal olarak bulunan kad\u0131nl\u0131k hormonlar\u0131ndan yaln\u0131zca birini (progesteron) i\u00e7erir.<\/li>\n<li>Yumurtlama ve d\u00f6llenmeyi \u00f6nler.<\/li>\n<li>T\u00fcr\u00fcne g\u00f6re \u00fc\u00e7 ya da be\u015f y\u0131l boyunca gebelikten korur.<\/li>\n<li>\u00c7ok etkilidir.<\/li>\n<li>Gebelik \u015f\u00fcphesi olmayan herhangi bir g\u00fcnde, tercihen adetin ilk yedi g\u00fcn\u00fc i\u00e7inde uygulan\u0131r.<\/li>\n<li>\u00a0Adet kanamas\u0131 miktar\u0131nda azalma, ara kanamalar ve lekelenmeye neden olabilir.<\/li>\n<li>\u00a0Anne s\u00fct\u00fcn\u00fc etkilemedi\u011fi i\u00e7in emziren kad\u0131nlar da kullanabilir.<\/li>\n<li>Cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlardan (HIV\/AIDS, hepatit-B, frengi, bel so\u011fuklu\u011fu, klamidya gibi) korumaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>5. Rahim \u0130\u00e7i Ara\u00e7<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Rahim i\u00e7ine yerle\u015ftirilen k\u00fc\u00e7\u00fck plastik bir ara\u00e7t\u0131r. Bak\u0131r ve hormon i\u00e7eren tipleri vard\u0131r.<\/li>\n<li>D\u00f6llenmeyi \u00f6nler.<\/li>\n<li>\u00c7ok etkilidir.<\/li>\n<li>10 y\u0131la kadar koruyan bak\u0131rl\u0131 tipleri vard\u0131r.<\/li>\n<li>Kad\u0131n\u0131n gebe olmad\u0131\u011f\u0131ndan emin olunan herhangi bir zamanda uygulanabilir. Uygulama s\u0131ras\u0131nda adetli olmak gerekli de\u011fildir.<\/li>\n<li>\u00c7\u0131kart\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda hemen gebe kal\u0131nabilir.<\/li>\n<li>\u0130lk aylarda lekelenme, adet miktar\u0131nda artma veya adet s\u00fcresinde uzamaya, adet sanc\u0131s\u0131na neden olabilir.<\/li>\n<li>Anne s\u00fct\u00fcn\u00fc etkilemedi\u011fi i\u00e7in emziren kad\u0131nlar da kullanabilir.<\/li>\n<li>Cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlardan (HIV\/AIDS, hepatit-B, frengi, bel so\u011fuklu\u011fu, \u00a0\u00a0\u00a0 klamidya gibi) korumaz.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>Kurallar\u0131na g\u00f6re uyguland\u0131\u011f\u0131nda enfeksiyona neden olmaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>6. Kondom (Prezervatif, K\u0131l\u0131f, Kaput)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Erkekler taraf\u0131ndan kullan\u0131lmak \u00fczere bir \u00e7e\u015fit lastikten yap\u0131lm\u0131\u015f \u00e7ok ince ve esnek bir k\u0131l\u0131ft\u0131r.<\/li>\n<li>Cinsel ili\u015fki s\u0131ras\u0131nda, meni i\u00e7indeki erkek tohum h\u00fccrelerinin (sperm) kad\u0131n\u0131n vajinas\u0131na ge\u00e7mesini engeller.<\/li>\n<li>Do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda olduk\u00e7a etkilidir.<\/li>\n<li>Her cinsel ili\u015fki i\u00e7in YEN\u0130, KULLANILMAMI\u015e B\u0130R KILIF kullan\u0131l\u0131r. K\u0131l\u0131f sertle\u015fmi\u015f erkeklik organ\u0131na, kad\u0131n\u0131n vajinas\u0131na H\u0130\u00c7 TEMAS ETMEDEN \u00d6NCE tak\u0131l\u0131r. Bo\u015falmasonras\u0131 organ gev\u015femeden \u00e7\u0131kart\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>C\u0130NSEL YOLLA BULA\u015eAN ENFEKS\u0130YONLARDAN (HIV\/AIDS, HEPAT\u0130T-B, FRENG\u0130, BEL\u00a0 SO\u011eUKLU\u011eU, KLAM\u0130DYA G\u0130B\u0130) KORUR.<\/li>\n<li>Hi\u00e7bir yan etkisi yoktur.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>7. Diyafram<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u0130nce lastikten yap\u0131lm\u0131\u015f, rahim a\u011fz\u0131n\u0131 \u00f6rten kubbe \u015feklinde bir ara\u00e7t\u0131r.<\/li>\n<li>Erkek tohum h\u00fccrelerinin (sperm) hazneden (vajinadan, d\u00f6l yolundan) rahme ge\u00e7mesini engeller.<\/li>\n<li>Do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda olduk\u00e7a etkilidir.<\/li>\n<li>Cinsel ili\u015fkiden \u00f6nce yerle\u015ftirilir ve ili\u015fkiden en erken alt\u0131 saat sonra \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r.<\/li>\n<li>Do\u011fru kullan\u0131l\u0131rsa, ayn\u0131 diyafram y\u0131kan\u0131p kurulanarak iki y\u0131l s\u00fcreyle kullan\u0131labilir.<\/li>\n<li>Anne s\u00fct\u00fcn\u00fc etkilemedi\u011fi i\u00e7in emziren kad\u0131nlar da kullanabilir.<\/li>\n<li>Baz\u0131 cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlara kar\u015f\u0131 koruyucudur.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong> 8.\u00a0 Kad\u0131n Kondomu<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u0130nce, \u015feffaf, yumu\u015fak plastikten yap\u0131lm\u0131\u015f, u\u00e7lar\u0131 halka ile gerilmi\u015f k\u0131l\u0131f \u015feklinde bir ara\u00e7t\u0131r.<\/li>\n<li>Cinsel ili\u015fki \u00f6ncesinde, kad\u0131n\u0131n vajinas\u0131na yerle\u015ftirilir.<\/li>\n<li>Cinsel ili\u015fki s\u0131ras\u0131nda, meni i\u00e7indeki spermlerin kad\u0131n\u0131n vajinas\u0131na d\u00f6k\u00fclmesini engeller.<\/li>\n<li>Spermisitle birlikte ve do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda olduk\u00e7a etkilidir.<\/li>\n<li>Her cinsel ili\u015fkide yeni bir kad\u0131n kondomu kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>Anne s\u00fct\u00fcn\u00fc etkilemedi\u011fi i\u00e7in emziren kad\u0131nlar da kullanabilir.<\/li>\n<li>C\u0130NSEL YOLLA BULA\u015eAN ENFEKS\u0130YONLARDAN (HIV\/AIDS, HEPAT\u0130T-B, \u00a0FRENG\u0130, BEL SO\u011eUKLU\u011eU, KLAM\u0130DYA G\u0130B\u0130) KORUR.<\/li>\n<li>Hi\u00e7bir yan etkisi yoktur.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>9. Spermisitler (Sperm Yok Ediciler)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Kad\u0131n\u0131n vajinas\u0131na konularak uygulanan jel, fitil\u00a0 ve k\u00f6p\u00fcren tabletlerdir. Tabletlerin erimesi i\u00e7in cinsel ili\u015fkiden 10 \u2013 15 dakika \u00f6nce vajinan\u0131n derinine uygulanmalar\u0131 gerekir. Etkisini tam g\u00f6sterebilmesi i\u00e7in cinsel ili\u015fkiden sonra da en az 6 saat vajina hi\u00e7bir sebeple y\u0131kanmamal\u0131d\u0131r. Vajinan\u0131n doktor taraf\u0131ndan \u00f6nerilmedik\u00e7e, herhangi bir sebepten y\u0131kanmas\u0131 do\u011fal korunmas\u0131n\u0131 bozarak enfeksiyonlar\u0131n olu\u015fma riskini art\u0131raca\u011f\u0131ndan kesinlikle \u00f6nerilmez.<\/li>\n<li>Erkek tohum h\u00fccrelerini vajina i\u00e7inde etkisiz hale getirerek gebeli\u011fi \u00f6nler.<\/li>\n<li>Do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda olduk\u00e7a etkilidir.<\/li>\n<li>Her cinsel ili\u015fki i\u00e7in uygulama tekrarlanmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>Anne s\u00fct\u00fcn\u00fc etkilemedi\u011fi i\u00e7in emziren kad\u0131nlar da kullanabilir.<\/li>\n<li>Baz\u0131 cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlara kar\u015f\u0131 koruyucudur.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>10. Kad\u0131nda T\u00fcplerin Ba\u011flanmas\u0131 (T\u00fcp Ligasyonu)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li><strong>\u00a0<\/strong>Art\u0131k \u00e7ocuk istemeyen \u00e7iftlerde, kad\u0131nlar\u0131n yumurtal\u0131k kanallar\u0131n\u0131n\/t\u00fcplerin ameliyatla\u00a0 ba\u011flanmas\u0131d\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>T\u00fcpler ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in yumurta, erkek tohum h\u00fccresi (sperm) ile kar\u015f\u0131la\u015fmaz. B\u00f6ylece\u00a0 d\u00f6llenme engellenir.<\/li>\n<li>Gebelik \u015f\u00fcphesi olmayan herhangi bir zamanda, kad\u0131n evli ise kendisinin ve e\u015finin yaz\u0131l\u0131 onay\u0131 ile yap\u0131l\u0131r.<\/li>\n<li>\u00c7ok etkilidir.<\/li>\n<li>Cinsel arzu, yeterlilik ve doyumda, adet kanamalar\u0131nda hi\u00e7bir de\u011fi\u015fikli\u011fe yol a\u00e7maz.<\/li>\n<li>Hastanede yatmay\u0131 gerektirmez.<\/li>\n<li>Cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlardan (HIV\/AIDS, hepatit-B, frengi, bel so\u011fuklu\u011fu, klamidya gibi) korumaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>11. Erkekte Kanallar\u0131n Ba\u011flanmas\u0131 (Vazektomi)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Art\u0131k \u00e7ocuk istemeyen \u00e7iftlerde, erkeklerin tohum (sperm) kanallar\u0131n\u0131n ba\u011flanmas\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>Kanallar ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in erkek tohum h\u00fccreleri (spermler)\u00a0 bo\u015falma s\u0131v\u0131s\u0131na ge\u00e7mez. B\u00f6ylece d\u00f6llenme engellenir.<\/li>\n<li>\u00a0Koruyuculu\u011fun ba\u015flamas\u0131 hemen ger\u00e7ekle\u015fmez. \u0130lk 20 bo\u015falmada ya da yakla\u015f\u0131k 3 ay\u00a0s\u00fcreyle kondom (prezervatif, k\u0131l\u0131f) gibi ek bir y\u00f6ntem kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.\u00c7ok etkilidir.<\/li>\n<li>Cinsel arzu, yeterlilik ve doyumda, erkeklik organ\u0131n\u0131n sertle\u015fmesinde hi\u00e7bir de\u011fi\u015fikli\u011fe yol a\u00e7maz.<\/li>\n<li>Erkek evli ise kendisinin ve e\u015finin yaz\u0131l\u0131 onay\u0131 ile yap\u0131l\u0131r.<\/li>\n<li>Cilt kesilmeden ve diki\u015fsiz olarak yap\u0131labilir. Hastanede yatmay\u0131 gerektirmez.<\/li>\n<li>\u00a0Cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlardan (HIV\/AIDS, hepatit-B, frengi, bel so\u011fuklu\u011fu, klamidya gibi) korumaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>12. Do\u011fal Korunma Y\u00f6ntemleri<\/strong><\/p>\n<p><strong>a) Do\u011furganl\u0131k Belirtilerine Dayal\u0131 Y\u00f6ntemler<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\u00a0Kad\u0131n\u0131n do\u011furgan oldu\u011fu yumurtlama d\u00f6nemlerinin belirlenerek bu s\u00fcre i\u00e7inde cinsel ili\u015fkide bulunulmamas\u0131 temeline dayan\u0131rlar.<\/li>\n<li>Rahim a\u011fz\u0131ndan gelen ak\u0131nt\u0131n\u0131n tipi ve miktar\u0131, rahim a\u011fz\u0131n\u0131n sertli\u011finde ve d\u00fczeyindeki de\u011fi\u015fiklikler ve v\u00fccut s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fimleri de\u011ferlendirilerek kad\u0131n taraf\u0131ndan uygulan\u0131r.<\/li>\n<li>Emzirme, menopoz ve hormon kullan\u0131m\u0131n\u0131 izleyen s\u00fcrelerde do\u011furganl\u0131k belirtilerini saptamak zor olabilir.<\/li>\n<li>Do\u011fal aile planlamas\u0131 y\u00f6ntemlerini etkili bir bi\u00e7imde kullanabilmek i\u00e7in iyi bilgilendirilmi\u015f ve\u00a0 bu konuda e\u011fitilmi\u015f olmak gerekir.<\/li>\n<li>Hi\u00e7bir yan etkisi yoktur.<\/li>\n<li>Cinsel yolla bula\u015fan enfeksiyonlardan (HIV\/AIDS, hepatit-B, frengi, bel so\u011fuklu\u011fu, klamidya gibi) korumaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>b) Emzirme \u0130le Korunma (Laktasyon Amenoresi)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Do\u011fumdan sonra, ilk alt\u0131 ay boyunca anne, bebe\u011fini sadece anne s\u00fct\u00fc ile s\u0131k aralarla, g\u00fcnde toplam en az 60 dakika s\u00fcreyle emzirerek besledi\u011fi takdirde, annede yumurtlama ger\u00e7ekle\u015fmeyebilir. Bu durumda cinsel ili\u015fki olsa dahi gebelik olu\u015fmaz.<\/li>\n<li>Bu s\u00fcre s\u0131ras\u0131nda adet kanamas\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcr, ek g\u0131daya ge\u00e7ilir\u00a0 ya da anne emzirmeyi keserse bu y\u00f6ntemin koruyuculu\u011fu \u00e7ok azal\u0131r.<\/li>\n<li>Emzirme ile korunman\u0131n do\u011fumu izleyen ilk alt\u0131 aydan sonra m\u00fcmk\u00fcn olmayaca\u011f\u0131 bilinmeli ve daha bu s\u00fcre bitmeden mutlaka etkili bir bi\u00e7imde gebelikten korunmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>c) Geri \u00c7ekme (D\u0131\u015far\u0131 Bo\u015falma)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Cinsel ili\u015fki s\u0131ras\u0131nda, bo\u015falma olmadan \u00f6nce, erke\u011fin penisini kad\u0131n\u0131n vajinas\u0131ndan \u00e7\u0131kararak d\u0131\u015far\u0131ya bo\u015falmas\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>Etkilili\u011fi tamamen kullan\u0131c\u0131ya ba\u011fl\u0131d\u0131r, her \u00e7ift ba\u015far\u0131yla uygulayamaz.<\/li>\n<li>Bu y\u00f6ntemin do\u011fru uygulanabilmesi ve cinsel ili\u015fkinin olumsuz etkilenmemesi i\u00e7in iki\u00a0\u00a0 taraf\u0131nda bu konuda istekli ve kesin kararl\u0131 olmas\u0131 gerekir.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>13. Acil Korunma<\/strong><\/p>\n<p>Yine de; korunmas\u0131z cinsel ili\u015fkide bulunduysan\u0131z ya da bir korunma y\u00f6ntemi kullan\u0131rken beklenmedik bir durumla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rsan\u0131z ve gebe kalmak istemiyorsan\u0131z acil \u00f6nlem alabilirsiniz. Bunun i\u00e7in cinsel ili\u015fkiden sonraki ilk \u00fc\u00e7 g\u00fcn (72 saat) i\u00e7inde aile planlamas\u0131 hizmeti sunan bir sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurmal\u0131s\u0131n\u0131z. On iki saat arayla, iki kez olmak \u00fczere, i\u00e7indeki hormon miktar\u0131na g\u00f6re belirlenen adette hap i\u00e7erek ya da be\u015f g\u00fcn i\u00e7inde rahim i\u00e7i ara\u00e7 uygulanarak korunabilirsiniz. Bu durumda ne kadar erken ba\u015fvurursan\u0131z o kadar etkili korunma sa\u011flars\u0131n\u0131z. \u0130li\u015fki sonras\u0131 hapla korunma, kad\u0131n\u0131n adet d\u00fczeninin do\u011fal seyrini etkiledi\u011finden s\u0131k s\u0131k ba\u015fvurulacak bir y\u00f6ntem de\u011fildir. Ancak beklenmedik durumlarla (kondomun y\u0131rt\u0131lmas\u0131, hap\u0131n unutulmas\u0131, do\u011fal y\u00f6ntem kullan\u0131rken hata, tecav\u00fcze u\u011frama vb.) kar\u015f\u0131la\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda kullan\u0131labilir.<\/p>\n<p><strong>Acil Korunma Y\u00f6ntemleri Nas\u0131l Kullan\u0131l\u0131r?<\/strong><\/p>\n<p>Gebelik i\u00e7in \u00f6nlem al\u0131nmadan ger\u00e7ekle\u015fen cinsel ili\u015fkiden sonra, istenmeyen gebelikleri \u00f6nlemek i\u00e7in, a\u015fa\u011f\u0131daki se\u00e7eneklerden biri uygulanabilir.<\/p>\n<p><strong>Hap kullanma se\u00e7ene\u011fi<\/strong><\/p>\n<p>\u0130li\u015fkiden en k\u0131sa s\u00fcre sonra fakat 72 saat dolmadan<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>1)\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 D\u00fc\u015f\u00fck dozlu do\u011fum kontrol haplar\u0131:<\/em><\/strong><\/p>\n<table width=\"100%\">\n<tbody>\n<tr>\n<td width=\"33%\">30 mcgm ethinylestradiol<\/p>\n<p>150 mcgm Levonorgestrel<\/p>\n<p>veya<\/p>\n<p>30 mcgm ethinyl estradiol<\/p>\n<p>300 mcgm Norgestrel i\u00e7eren do\u011fum kontrol haplar\u0131<\/p>\n<p>&nbsp;<\/td>\n<td width=\"33%\">\u00a0<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/bilheal.bilkent.edu.tr\/uremesagligi\/gebeliktenkorunmayol_dosyalar\/image001.gif\" \/><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><strong><em>2)\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Y\u00fcksek dozlu do\u011fum kontrol haplar\u0131:<\/em><\/strong><\/p>\n<table width=\"100%\">\n<tbody>\n<tr>\n<td width=\"33%\">50 mcgm ethinyl estradiol<\/p>\n<p>250 mcgm Levonorgestrel<\/p>\n<p>veya<\/p>\n<p>50 mcgm ethinyl estradiol<\/p>\n<p>500 mcgm Norgestrel i\u00e7eren do\u011fum kontrol haplar\u0131<\/p>\n<p>&nbsp;<\/td>\n<td width=\"33%\">\u00a0<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/bilheal.bilkent.edu.tr\/uremesagligi\/gebeliktenkorunmayol_dosyalar\/image003.gif\" \/><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>D\u0130KKAT!<\/strong> Do\u011fum kontrol haplar\u0131 farkl\u0131 miktarlarda hormon i\u00e7erir ve buna ba\u011fl\u0131 olarak acil korunma i\u00e7in kullan\u0131labilecek miktarlar de\u011fi\u015fir. Yukar\u0131daki dozajlara g\u00f6re kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Haplar piyasada farkl\u0131 ticari isimlerle bulunurlar, Gen\u00e7lik Dan\u0131\u015fma Birimi\u2019ndeki sa\u011fl\u0131k elemanlar\u0131ndan bu konuda yol g\u00f6stermesi istenebilir.<\/p>\n<p><strong>Rahim \u0130\u00e7i Ara\u00e7 (spiral) Se\u00e7ene\u011fi<\/strong><\/p>\n<p>\u0130li\u015fkiden sonraki ilk be\u015f g\u00fcn i\u00e7inde bir sa\u011fl\u0131k kurumuna ba\u015fvurup, Rahim \u0130\u00e7i Ara\u00e7 uygulamas\u0131 istenebilir.<\/p>\n<p>Rahim \u0130\u00e7i Ara\u00e7 uygulamas\u0131yla acil olarak korunmak i\u00e7in adet g\u00f6rm\u00fc\u015f olmak gerekli de\u011fildir. Ancak korunmas\u0131z ili\u015fkiden \u00f6nceki g\u00fcnlerde gebe kal\u0131nmad\u0131\u011f\u0131ndan emin olunmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1. Hap ve Mini Hap Her g\u00fcn d\u00fczenli al\u0131nmas\u0131 gerekir. Kad\u0131nda\u00a0 yumurtlama ve d\u00f6llenmeyi engeller. Do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok etkilidir. Adetin ilk be\u015f g\u00fcn\u00fc i\u00e7inde, tercihen ilk g\u00fcn\u00fc al\u0131nmaya ba\u015flanmal\u0131d\u0131r. Adet \u00f6ncesi gerginli\u011fi ve adet sanc\u0131lar\u0131n\u0131 \u00f6nler. Rahim ve yumurtal\u0131k kanserlerine kar\u015f\u0131 koruyucudur. Adet kanamalar\u0131n\u0131n miktar\u0131n\u0131 azaltt\u0131\u011f\u0131ndan bu nedenle olu\u015fabilecek kans\u0131zl\u0131\u011fa [\u2026] <\/p>\n<div class=\"clear\"><\/div>\n<p><a class=\"more_link clearfix\" href=\"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/saglik-merkezi\/genclik-danisma-birimi\/ureme-sagligi\/genel-korunma-yontemleri\/\" rel=\"nofollow\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":7977,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"page-templates\/template-full-width.php","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-8049","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/8049","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8049"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/8049\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8050,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/8049\/revisions\/8050"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/7977"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8049"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}