{"id":17388,"date":"2019-10-11T17:04:59","date_gmt":"2019-10-11T14:04:59","guid":{"rendered":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/?page_id=17388"},"modified":"2019-10-18T13:24:55","modified_gmt":"2019-10-18T10:24:55","slug":"kendine-guvenmek-ve-saygi-duymak","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/saglik-merkezi\/psikolojik-danisma-ve-gelisim-merkezi\/koruyucu-onleyici-calismalar\/brosurler-yayinlar\/kendine-guvenmek-ve-saygi-duymak\/","title":{"rendered":"Kendine G\u00fcvenmek ve Sayg\u0131 Duymak"},"content":{"rendered":"

\u00c7o\u011fumuz b\u00fcy\u00fcme s\u00fcreci i\u00e7inde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan belli durumlarda, sorunlarla y\u00fczle\u015fti\u011fimizde kendimize olan g\u00fcven duygumuzda sars\u0131nt\u0131lar hissetmi\u015fizdir ya da en az\u0131ndan yapmak istedi\u011fimiz bir\u015feyi ger\u00e7ekle\u015ftirme konusunda yeterlili\u011fimizden ku\u015fku duydu\u011fumuz olmu\u015ftur. B\u00f6ylesi anlarda olaya olan yakla\u015f\u0131m\u0131m\u0131z sonucunda yeniden kendimize ili\u015fkin olumlu duygular ya\u015famaya ba\u015flayabiliriz. Baz\u0131lar\u0131m\u0131z i\u00e7in ise hissedilen kendine g\u00fcvensizlik, kal\u0131c\u0131 bir duygu haline d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcp, g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e daha y\u0131prat\u0131c\u0131 bir duruma gelebilir. \u015eunu bilmeliyiz ki : Fark\u0131na varmadan nas\u0131l kendimize g\u00fcvenmemeyi \u00f6\u011frendiysek, kendimize olan g\u00fcvenimizi art\u0131rmay\u0131 da \u00f6\u011frenebiliriz. Bunu yapabilmek i\u00e7in \u00f6ncelikle kendine g\u00fcvenememenin nedenleri \u00fczerinde dural\u0131m.<\/p>\n

\u00c7o\u011funlukla, kendimize olan g\u00fcvensizli\u011fimizden bulundu\u011fumuz ortam\u0131, \u00e7evremizi sorumlu tutma e\u011filimimiz vard\u0131r. Ancak, \u015fu bir ger\u00e7ek ki\u00a0kendimize g\u00fcvenimizi artt\u0131r\u0131rsak, \u00e7evremize ili\u015fkin alg\u0131m\u0131z da de\u011fi\u015fir.\u00a0<\/strong>Bu de\u011fi\u015fim nas\u0131l olmakta ? Biz hi\u00e7bir zaman \u00e7evreyi do\u011frudan de\u011fi\u015ftiremeyebiliriz, ya da olup bitenleri etkileyemeyebiliriz. De\u011fi\u015fiklik \u00e7evrede de\u011fil bizim \u00e7evreyi nas\u0131l yorumlad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131m\u0131zdad\u0131r. \u00d6zetle, kendimize olan g\u00fcvensizli\u011fimizi s\u00fcrd\u00fcrmemiz ki\u015fisel alg\u0131lar\u0131m\u0131z nedeniyledir.<\/p>\n

Kendinize sayg\u0131n\u0131z\u0131 olumsuz etkileyen \u00f6zel durumlar \u015funlard\u0131r:<\/strong><\/span><\/p>\n

    \n
  1. Kendinize koydu\u011funuz kat\u0131 kurallar ve “olmal\u0131”lar .<\/li>\n
  2. M\u00fckemmeliyet\u00e7ilik (Kendinize koydu\u011funuz y\u00fcksek, eri\u015filmez standartlar).<\/li>\n
  3. Ele\u015ftiriye a\u015f\u0131r\u0131 duyarl\u0131l\u0131k.<\/li>\n
  4. At\u0131lgan olamama: Kendini, duygular\u0131n\u0131 ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerini a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade edememe.<\/li>\n<\/ol>\n

    T\u00fcm bu durumlarla i\u00e7 i\u00e7e giden bir zehirlenme s\u00f6z konusudur. Zehirin temel kayna\u011f\u0131 ise\u00a0“hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri”\u00a0<\/strong>dir. Bu sizin kendi kendinize yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z, kendi kendinize sessizce s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz bir konu\u015fmad\u0131r.<\/p>\n

    Bu hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri t\u00fcr\u00fc…<\/p>\n

      \n
    1. Sizi s\u00fcrekli ba\u015fkalar\u0131yla k\u0131yaslar\u00a0<\/strong>onlar\u0131n ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131 ve yeteneklerini g\u00f6z\u00fcn\u00fcze sokar.<\/li>\n
    2. Ula\u015f\u0131lmaz y\u00fcksek standartlar koyar\u00a0<\/strong>ve en ufak hatan\u0131zda sizi k\u0131rba\u00e7lar.<\/li>\n
    3. Hatalar\u0131n\u0131z\u0131n dosyas\u0131n\u0131 tutar<\/strong>, ama hi\u00e7bir zaman g\u00fc\u00e7l\u00fc yanlar\u0131n\u0131z\u0131 ve yeterli oldu\u011funuz durumlar\u0131 hat\u0131rlatmaz. Onlar\u0131 kaynat\u0131r, eritir.<\/li>\n
    4. Nas\u0131l ya\u015faman\u0131z gerekti\u011fine dair\u00a0size haz\u0131r \u00f6yk\u00fcler sunar.\u00a0<\/strong>Bu ya\u015fama kurallar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, hatal\u0131 ve beceriksiz oldu\u011funuzu hayk\u0131r\u0131r.<\/li>\n
    5. En iyi olman\u0131z\u0131 s\u00f6yler,\u00a0<\/strong>olamad\u0131\u011f\u0131n\u0131zda sizi aptall\u0131k, \u00e7irkinlik, zay\u0131fl\u0131k ile yarg\u0131lar.<\/li>\n
    6. Arkada\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n, dostlar\u0131n\u0131z\u0131n beynini okur\u00a0<\/strong>ve onlar\u0131n sizden s\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131na, onlara itici geldi\u011finize sizi ikna eder.<\/li>\n
    7. Zay\u0131fl\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 abart\u0131r.\u00a0<\/strong>Bir yerde yanl\u0131\u015f davrand\u0131ysan\u0131z “hep aptal oldu\u011funuzu” s\u00f6yler.<\/li>\n<\/ol>\n

      Hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftirinin sesi ya\u015fam\u0131n\u0131zdaki normal ak\u0131\u015f\u0131 bozar,\u00a0<\/strong>belli durumlar\u0131 ya\u015farken kafan\u0131zdan ge\u00e7enleri, duygular\u0131n\u0131z\u0131 ezer ge\u00e7er.<\/span><\/p>\n

      \u00d6rne\u011fin:\u00a0<\/strong>Biriyle \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda onun yan\u0131nda hissettiklerinizi, ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 yakalay\u0131p inceleyemezsiniz. Bunun yerine “Benim oradaki hareketimi g\u00f6rd\u00fc, aptal oldu\u011fumu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc. Sevimsiz oldu\u011fuma karar verdi. Beni bir daha g\u00f6rmek istemez” dersiniz.<\/span><\/p>\n

      “Hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri” ya\u015fayaca\u011f\u0131n\u0131z herhangi bir ac\u0131dan \u00e7ok daha tehlikeli ve zehirleyicidir.\u00a0\u00c7\u00fcnk\u00fc ac\u0131lar\u0131n hepsi bir zaman sonra ge\u00e7er, ancak bu ele\u015ftiri hep sizinledir.\u00a0<\/strong>Bu tarz bir kendi kendinizi yerme, zihninizin kontrol\u00fcn\u00fc sizden al\u0131r ve h\u00fckmeder.<\/span><\/p>\n

      Birlikte b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz de\u011ferler ve kurallar “olmal\u0131”lara d\u00f6n\u00fc\u015febilir: “Hata yapmamal\u0131s\u0131n”; “Ona \u015f\u00f6yle davranmamal\u0131s\u0131n”; “S\u0131navdan \u015fu notu almal\u0131s\u0131n”… gibi. Bu da hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftirinin en \u00f6nemli silahlar\u0131ndan biridir. Kendinize verdi\u011finiz bu emirlerin alt\u0131nda ezilirsiniz.<\/p>\n

      HASTALIKLI ELE\u015eT\u0130R\u0130N\u0130N KAYNA\u011eI:<\/strong><\/span><\/p>\n

        \n
      1. \u00c7ocuklar\u0131n ki\u015fisel gereksinimleri i\u00e7in, kendilerini daha g\u00fcvende ve iyi hissetmek i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131,\u00a0<\/strong>\u00d6rne\u011fin: S\u0131k s\u0131k arkada\u015flar\u0131 ile birlikte olmak istemesi; Belli bir sa\u00e7 kesimini tercih etmesi; Belli bir giyim tarz\u0131n\u0131 tercih etmesi,\u00a0ebeveynleri ya da yak\u0131n \u00e7evresindeki otorite fig\u00fcrleri (\u00f6\u011fretmenleri gibi) taraf\u0131ndan “bencilce”, “k\u00f6t\u00fc”, “serserilik” olarak adland\u0131r\u0131labilir.\u00a0<\/strong>Bu durumlar ger\u00e7ekte t\u00fcm\u00fcyle ki\u015fisel zevklere ve tercihlere ba\u011fl\u0131 durumlard\u0131r. Ancak, \u00e7ocuk bu yarg\u0131lar nedeniyle ahlak d\u0131\u015f\u0131, k\u00f6t\u00fc, hatal\u0131 bir\u015feyler yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. Hatta bir zaman sonra bu yarg\u0131lar\u0131n hangi duruma \u00f6zg\u00fc s\u00f6ylendi\u011fi ba\u011flant\u0131s\u0131 zihninde kaybolur ve yaln\u0131zca yarg\u0131lar\u0131 \u00f6z\u00fcmser: k\u00f6t\u00fcs\u00fcn, bencilsin, serserisin gibi…dolay\u0131s\u0131yla kendine olan sayg\u0131s\u0131 darbe al\u0131r.\u00a0“Bende bir eksiklik var.”<\/strong><\/li>\n
      2. Ebeveynler ve di\u011fer otorite fig\u00fcrleri hatal\u0131 davran\u0131\u015fla ki\u015fili\u011fi birbirine kar\u0131\u015ft\u0131rabilir ve yarg\u0131lar\u0131n\u0131 bu \u015fekilde ifade edebilirler.\u00a0\u00d6rne\u011fin:\u00a0<\/strong>“Bu davran\u0131\u015f\u0131n \u00e7evreye zarar verebiliyor” – yerine – “Sen ne\u00a0yaramaz<\/strong>\u00a0\u00e7ocuksun gibi…”.<\/li>\n
      3. “Bende bir eksiklik var” ebeveynlerin ilk ele\u015ftirisi ile geli\u015ftirilen bir \u015fey de\u011fildir. S\u0131k s\u0131k tekrarlanmas\u0131 sonucunda geli\u015fir. S\u0131kl\u0131kla duydu\u011funuz olumsuz bir yarg\u0131y\u0131 fark\u0131na varmadan i\u00e7selle\u015ftirebilirsiniz.<\/li>\n
      4. Ebeveynlerin ele\u015ftirileri tutars\u0131zla\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, (\u00d6rne\u011fin:\u00a0<\/strong>Bir g\u00fcn \u00e7ocuk bir davran\u0131\u015fta bulundu ve ebeveynlerinden sert bir tepki ald\u0131: “Ne beter \u00e7ocuksun ” Ba\u015fka bir zaman benzer bir davran\u0131\u015fa ise b\u00f6yle bir tepki gelmedi. Daha ba\u015fka bir zaman ise ayn\u0131 davran\u0131\u015f nedeniyle yine olumsuz yarg\u0131land\u0131.) bu durum \u00e7ocu\u011fun \u015f\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnmesine neden olabilir:\u00a0“Yapt\u0131\u011f\u0131m davran\u0131\u015f de\u011fil<\/strong>\u00a0(\u00e7\u00fcnk\u00fc o bazen do\u011fru bazen yanl\u0131\u015f)\u00a0ben kendim k\u00f6t\u00fcy\u00fcm.<\/strong><\/li>\n
      5. E\u011fer yarg\u0131 ebeveynlerin a\u015f\u0131r\u0131 \u00f6fkesi ya da terketme tehditi, veya ger\u00e7ekten\u00a0\u00e7ocukla ge\u00e7ici de olsa ili\u015fkilerini koparmalar\u0131<\/strong>\u00a0ile birle\u015fiyorsa, bu durum \u00e7ocuk taraf\u0131ndan\u00a0“Sen k\u00f6t\u00fcs\u00fcn ve ben seni reddediyorum” olarak alg\u0131lan\u0131r ve ‘k\u00f6t\u00fc oldu\u011fum i\u00e7in terkediliyorum’ \u015feklinde kodlan\u0131r.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n

        Peki bu yollarla geli\u015ftirilmi\u015f benlik alg\u0131s\u0131 sonradan neden devam ettiriliyor?<\/strong><\/span><\/p>\n

        \u00c7\u00fcnk\u00fc “ele\u015ftirinin” kafan\u0131z\u0131n i\u00e7inde s\u00fcrekli canl\u0131 kalmas\u0131na neden olan bir\u00a0peki\u015ftire\u00e7 sistemi\u00a0<\/strong>olu\u015fabiliyor. Bakal\u0131m hangi motivasyonlar do\u011frultusunda ‘hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri’ peki\u015fiyor ve gittik\u00e7e artan bir bi\u00e7imde s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcyor?<\/p>\n

          \n
        1. Do\u011fruyu yapma gereksiniminiz:\u00a0<\/strong>\u0130\u00e7inizdeki o kat\u0131 kurallar ve de\u011fer yarg\u0131lar\u0131 listesine hatal\u0131 davranmaman\u0131n bir g\u00fcvencesi gibi yap\u0131\u015f\u0131yorsunuz. “B\u00f6yle bir de\u011fer sistemine sahip olmazsam ya da bu de\u011fer sistemini gev\u015fetirsem hatalar\u0131m g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e artar”. B\u00f6ylelikle, do\u011fru davranma konusundaki kontrol\u00fcn\u00fcz\u00fcn bu “ele\u015ftiri” sayesinde kuruldu\u011funu san\u0131yorsunuz.<\/li>\n
        2. “Do\u011fru” oldu\u011funuzu hissetme gereksiniminiz:\u00a0<\/strong>Zaman zaman bu “hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri” size \u00e7ok k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7in bir \u00fcst\u00fcnl\u00fck duygusu ya\u015fatabilir.Standartlar\u0131n\u0131z ger\u00e7ekte ula\u015f\u0131lmaz, m\u00fckemmeliyet\u00e7i standartlar oldu\u011fu i\u00e7in kendinizi s\u00fcrekli ba\u015fkalar\u0131yla k\u0131yaslars\u0131n\u0131z (Zek\u00e0n\u0131z\u0131, ba\u015far\u0131n\u0131z\u0131, \u00e7ekicili\u011finizi, yeterlili\u011finizi…, \u00f6zetle kendi benli\u011finizin de\u011ferini). \u00c7o\u011fu zaman da kendinize yetersizlik damgas\u0131n\u0131 vurur ve yetersiz hissedersiniz. Ancak \u00e7ok ender, kendinizi birilerinden daha \u00fcst\u00fcn buldu\u011funuz anlar olur ve a\u015f\u0131r\u0131 ancak k\u0131sa s\u00fcreli bir doyum ya\u015fars\u0131n\u0131z. S\u0131rf bu ge\u00e7ici doyum u\u011fruna bu “ele\u015ftiriye” iyice yap\u0131\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z.\n

          Ya da “<\/strong>ele\u015ftirinin“<\/strong>\u00a0\u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ula\u015f\u0131lmaz standartlar nedeniyle hi\u00e7bir\u015feyi “yap\u0131lmas\u0131 gereken” bi\u00e7imde yapamad\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in, \u00e7o\u011funlukla yetersizlik duygusu ya\u015fars\u0131n\u0131z. Ancak, bir kez m\u00fckemmel gibi g\u00f6r\u00fcnen bir durumu yakalad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 varsayal\u0131m, bu durum k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde m\u00fckemmel olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belli eder, ancak ilk ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00f6yle gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Bir kez bulup da kaybetti\u011finizi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz, size ge\u00e7ici harikal\u0131k duygusu ya\u015fatan bu durumun pe\u015finde ko\u015fmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcrs\u00fcn\u00fcz.<\/li>\n

        3. Ele\u015ftirici\u00a0anne-babaya yaranma… kabul g\u00f6rme gereksiniminizden\u00a0<\/strong>dolay\u0131 onlar\u0131n kurallar\u0131n\u0131 devral\u0131p o kurallara g\u00f6re kendinizi “ele\u015ftirdi\u011finizde”, onlara lay\u0131k bir yakla\u015f\u0131ma sahip oldu\u011funuz i\u00e7in kendinizi onlara daha bir yak\u0131n hissediyor ve kendinize sayg\u0131n\u0131z\u0131 art\u0131r\u0131yorsunuz. Bu da amans\u0131z ele\u015ftiriyi s\u00fcrd\u00fcrmenizi peki\u015ftiriyor.<\/li>\n
        4. Ba\u015farma gereksiniminiz\u00a0<\/strong>olduk\u00e7a y\u00fcksek oldu\u011fundan, m\u00fckemmele ula\u015famasan\u0131z da, \u00f6n\u00fcn\u00fczde size\u00a0s\u00fcrekli bir ba\u015far\u0131 ideali \u00e7izen bu hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftiriye yap\u0131\u015f\u0131yorsunuz. “<\/strong>Hani bir ula\u015fsan\u0131z m\u00fcthi\u015f bir \u015fey olacak” dolay\u0131s\u0131yla bu ideali g\u00f6z\u00fcn\u00fcz\u00fcn \u00f6n\u00fcnden bir t\u00fcrl\u00fc itemiyorsunuz. B\u00f6ylelikle, s\u00fcrekli “ba\u015far\u0131n\u0131n” yolunda ilerledi\u011finizi san\u0131yorsunuz.<\/li>\n
        5. Ac\u0131 veren duygular\u0131n\u0131z\u0131 kontrol etme gereksiniminiz<\/strong>e de yapay bir bi\u00e7imde destek vermektedir.<\/li>\n<\/ol>\n

          \u00d6rnek 1 :<\/strong>
          \n…Kendini yarars\u0131z, k\u00f6t\u00fc, de\u011fersiz hissetmeye kar\u015f\u0131 ge\u00e7ici bir subap olu\u015fturur. \u00c7\u00fcnk\u00fc “m\u00fckemmele ula\u015fmak i\u00e7in m\u00fccadele vermektesiniz” dolay\u0131s\u0131yla kendinizi hep iz \u00fcst\u00fcnde zannedersiniz ve yetersizlik duygunuz k\u0131sa d\u00f6nemde \u00e7ok b\u00fcy\u00fck ac\u0131 vermez.\u00a0San\u0131rs\u0131n\u0131z ki do\u011fru yoldas\u0131n\u0131z, “<\/strong>o koydu\u011funuz noktaya ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131zda nas\u0131l olsa bu k\u00f6t\u00fc duygular bitecek” gibi.<\/span><\/p>\n

          \u00d6rnek 2 :<\/strong>
          \nBa\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k korkunuzu ele alal\u0131m; bu “hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri”, sizin zaman zaman bir i\u015fe ba\u015flaman\u0131z\u0131 engelliyor,\u00a0ba\u015flang\u0131c\u0131 “Sen bu i\u015fi beceremezsin eline y\u00fcz\u00fcne bula\u015ft\u0131r\u0131rs\u0131n ba\u015flama \u015fimdi” diye erteliyorsunuz<\/strong>, dolay\u0131s\u0131yla k\u0131sa bir d\u00f6nem i\u00e7in olabilecek bir\u00a0ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k riskini bertaraf edip rahat bir soluk al\u0131yorsunuz.<\/strong><\/span><\/p>\n

          \u00d6rnek 3 :<\/strong>
          \nReddedilmeye kar\u015f\u0131 hissetti\u011finiz korku bak\u0131n sizi bu “ele\u015ftiriye” nas\u0131l yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131yor: “Ele\u015ftiri”, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n zihninden ge\u00e7en size y\u00f6nelik olumsuz d\u00fc\u015f\u00fcnceleri de s\u0131kl\u0131kla okudu\u011funa inan\u0131r. Ger\u00e7ekten, olur da reddedilirseniz bu durumlar kar\u015f\u0131s\u0131nda daha haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olabiliyorsunuz. Olumsuzluklar\u0131 se\u00e7erek ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in 40 kez tahminlerinizde yan\u0131lman\u0131z de\u011fil bir kez hakl\u0131 \u00e7\u0131k\u0131p kendinizi s\u00f6z\u00fcm ona korumu\u015f olman\u0131z, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n zihnini okumaya devam etmenize neden oluyor. Ya da onlar\u0131n zihninden ge\u00e7ene g\u00f6re \u00f6nce siz\u00a0kendinizi yarg\u0131l\u0131yorsunuz, “Ben onun yerinde olsam benim gibi bir salakla bir daha g\u00f6r\u00fc\u015fmem” gibi. Dolay\u0131s\u0131yla d\u0131\u015far\u0131dan gelecek olumsuz tepki etikisini kaybediyor:<\/strong><\/span><\/p>\n

          \u00d6rnek 4 :<\/strong>
          \nSevdiklerinize\u00a0\u00f6fke duymak sizi korkutabilir<\/strong>, kaybetme korkusu ya\u015fatabilir. Dolay\u0131s\u0131yla birine \u00f6fke ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131zda hemen kendinizi su\u00e7lu bulursunuz ve\u00a0kendinize k\u0131zmaya ba\u015flars\u0131n\u0131z, sizden gelecek bir tepkiyle onu kaybetmeyece\u011finiz i\u00e7in kaybetme korkunuz azal\u0131r.<\/strong><\/span><\/p>\n

          \u00d6rnek 5 :<\/strong>
          \n“Ele\u015ftiri” sizi yeterince cezaland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in su\u00e7luluk duygunuzla ba\u015fedebilirsiniz.\u00a0“Ceza \u00e7ekenin su\u00e7luluk duygusu azal\u0131r”.<\/strong><\/span><\/p>\n

          \u00d6rnek 6 :<\/strong>
          \nYetersizlik duygusunun ard\u0131ndan gelen\u00a0hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131, engellenmi\u015flik duygusunu<\/strong>\u00a0ise s\u00fcrekli kendinize s\u00f6ylenip durmak yoluyla k\u0131sa s\u00fcreli olarak\u00a0bo\u015faltabilir<\/strong>\u00a0ve ge\u00e7ici olarak biraz rahatlayabilirsiniz.<\/span><\/p>\n

          \u0130\u015fte t\u00fcm bu i\u015flevlerden dolay\u0131 k\u0131sa s\u00fcreli rahatl\u0131klar u\u011fruna bu olumsuz,\u00a0“hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri” peki\u015ftirile peki\u015ftirile daha da g\u00fc\u00e7l\u00fc olarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcr.\u00a0<\/strong>Ancak uzun d\u00f6nemdeki etkisi, daha fazla yetersizlik, daha fazla de\u011fersizlik duygusu, dolay\u0131s\u0131yla kendinize olan sayg\u0131n\u0131zdaki kay\u0131pt\u0131r.<\/p>\n

          Bir sonraki b\u00f6l\u00fcmde verece\u011fimiz \u00f6rnekle ‘hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftirinin’ nas\u0131l peki\u015ftirildi\u011fini daha iyi anlayabilirsiniz.<\/p>\n

          “HASTALIKLI ELE\u015eT\u0130R\u0130Y\u0130” YAKALAMA:<\/strong>
          \n\u00d6zellikle problematik durumlarda kendi kendinize ne s\u00f6yledi\u011finize dikkat edin:<\/span><\/p>\n

            \n
          • Yabanc\u0131larla tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131zda;<\/span><\/li>\n
          • \u00c7ekici ya da g\u00fczel birisiyle birlikteyken;<\/span><\/li>\n
          • Hata yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z durumlarda;<\/span><\/li>\n
          • Ele\u015ftirildi\u011finizi hissetti\u011finiz ve savunmaya ge\u00e7ti\u011finiz durumlarda;<\/span><\/li>\n
          • Otorite fig\u00fcrleriyle (ebeveynler, \u00f6\u011fretmenler, \u00f6\u011fretim \u00fcyeleri, m\u00fcd\u00fcr, yetkililer, tav\u0131rlar\u0131n\u0131 bask\u0131c\u0131 olarak alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131z ki\u015filer,… gibi) ili\u015fki halindeyken;<\/span><\/li>\n
          • K\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131z ya da birinin size k\u0131zd\u0131\u011f\u0131 durumlarda;<\/span><\/li>\n
          • Reddedilme ya da ba\u015far\u0131s\u0131z olma beklentiniz oldu\u011fu durumlarda;<\/span><\/li>\n
          • Sizi onaylamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildi\u011finiz bir ebeveyninizle ya da ba\u015fka biriyle konu\u015furken.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n

            Bir g\u00fcn boyunca i\u00e7 monolo\u011funuzu iyice yak\u0131ndan dinlemeye, izlemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n \u00f6zellikle yukar\u0131da belirtilen durumlara dikkat edin ve bunu a\u015fa\u011f\u0131daki \u00f6rnekte oldu\u011fu gibi kaydedin. Daha sonra da “ele\u015ftirinin” peki\u015ftirici \u00f6zelli\u011fi olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha \u00f6nceki a\u00e7\u0131klamalara g\u00f6re de\u011ferlendirin. S\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in “ele\u015ftirinize” numara verin ve yakalad\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman\u0131 saat olarak kaydedin.<\/strong><\/span><\/p>\n

            \u00d6rnek:\u00a0<\/strong>(I. S\u0131n\u0131ftaki bir \u00f6\u011frencinin, E\u011fitim D\u00f6neminin ilk ay\u0131 i\u00e7indeki bir g\u00fcn listesine kaydettikleri)<\/span><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
            D\u00fc\u015f\u00fcnce
            \nNo<\/strong><\/td>\n            		Zaman<\/strong><\/td>\nEle\u015ftiren C\u00fcmle<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
            1<\/td>\n08:15<\/td>\nS\u0131n\u0131fa girdi\u011fimde y\u00fcz\u00fcme ne bi\u00e7im bakt\u0131, kesin beni k\u00fc\u00e7\u00fcms\u00fcyor.<\/td>\n<\/tr>\n
            2<\/td>\n08:40<\/td>\nAptalca, gev\u015fek bir ders plan\u0131 yapt\u0131m. Tanr\u0131m ben i\u015fe yaramam.<\/td>\n<\/tr>\n
            3<\/td>\n09:30<\/td>\nYan\u0131mdaki benden daha iyi not tutuyor. Benimkine bak, pa\u00e7avra gibi.<\/td>\n<\/tr>\n
            4<\/td>\n10:00<\/td>\nNe kadar \u00e7al\u0131\u015fsam da kendimi haz\u0131r hissetmiyorum. Hocan\u0131n g\u00f6z\u00fcn\u00fcn i\u00e7ine bakmamal\u0131y\u0131m. Bana bir\u015fey sorarsa %100 hata yapar\u0131m. Rezil olurum.<\/td>\n<\/tr>\n
            5<\/td>\n12:15<\/td>\nAllah kahretsin. Yemek s\u0131ras\u0131nda etti\u011fim bu laf ne bi\u00e7im bir gaf.<\/td>\n<\/tr>\n
            6<\/td>\n12:20<\/td>\nNe kadar beceriksizim tanr\u0131m.<\/td>\n<\/tr>\n
            7<\/td>\n14:35<\/td>\nEvde bu dersi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131mda hi\u00e7bir\u015fey anlamayaca\u011f\u0131m. Kafam almayacak.<\/td>\n<\/tr>\n
            8<\/td>\n15:10<\/td>\nSersem gibi araba parkediyorum. Araban\u0131n durdu\u011fu yere bak.<\/td>\n<\/tr>\n
            9<\/td>\n15:40<\/td>\nEvin haline bak. Ev i\u015finde bu kadar beceriksizlik olmaz.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

            \u015eimdi yukar\u0131daki monologlar\u0131 ‘hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftiri’yi peki\u015ftiren i\u015flevlerine g\u00f6re inceleyelim.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
            D\u00fc\u015f\u00fcnce No<\/strong><\/td>\nYapmam\u0131 Ya da Hissetmemi Sa\u011fl\u0131yor<\/strong><\/td>\nOlumsuz Duygulardan Ka\u00e7\u0131nmam\u0131 Sa\u011fl\u0131yor<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
            1<\/strong><\/td>\n<\/td>\nO ki\u015fiden gelecek olumsuz s\u00f6zlere ve davran\u0131\u015flara kar\u015f\u0131 haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olurum,<\/td>\n<\/tr>\n
            2<\/strong><\/td>\nDerslerde daha \u00f6zenli olmaya motive ediyor.<\/td>\nKendime k\u0131z\u0131p durdu\u011fum i\u00e7in biraz duygular\u0131m\u0131 bo\u015falt\u0131yorum. Su\u00e7luluk duygum hafifliyor.<\/td>\n<\/tr>\n
            3<\/strong><\/td>\nNot tutma konusunda daha titiz davranmaya motive ediyor.<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n
            4<\/strong><\/td>\nDaha \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fmaya motive ediyor.<\/td>\nBa\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k duygusunu erteliyor.<\/td>\n<\/tr>\n
            5<\/strong><\/td>\n<\/td>\nSosyal kayg\u0131.Beceriksiz oldu\u011fumu biliyorum \u015fimdi art\u0131k kim ne derse desin o kadar incinmem.<\/td>\n<\/tr>\n
            6<\/strong><\/td>\n<\/td>\nSosyal kayg\u0131.Beceriksiz oldu\u011fumu biliyorum \u015fimdi, art\u0131k kim ne derse desin o kadar incinmem<\/td>\n<\/tr>\n
            7<\/strong><\/td>\nDaha iyi \u00e7al\u0131\u015fmaya motive ediyor.<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n
            8<\/strong><\/td>\nPark ederken daha dikkatli olmaya motive ediyor.<\/td>\nArabam\u0131 k\u00f6t\u00fc park etmekten dolay\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m su\u00e7luluk duygusunu hafifletiyor.<\/td>\n<\/tr>\n
            9<\/strong><\/td>\nDaha temiz ya da d\u00fczenli olmaya motive ediyor.<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

            T\u00fcm bunlar ki\u015fiyi daha da m\u00fckemmeliyet\u00e7i olmaya te\u015fvik ediyor. Dikkat ederseniz o anda yap\u0131lan i\u015fe konsantre olmaktan \u00e7ok, enerjisinin neredeyse t\u00fcm\u00fcn\u00fc kendini yarg\u0131lamaya harc\u0131yor. Hi\u00e7bir zaman “yeni ba\u015flayan biri i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131m \u00e7ok normal, acaba daha iyi nas\u0131l yap\u0131labilir ?” demiyor. B\u00f6yle giderse b\u00fcy\u00fck bir olas\u0131l\u0131kla kendine g\u00fcvenini kaybedecek.<\/p>\n

            “HASTALIKLI ELE\u015eT\u0130R\u0130Y\u0130” S\u0130LAHSIZ BIRAKMA<\/strong><\/span><\/p>\n

            \u0130\u015fin en \u00f6nemli k\u0131sm\u0131 “ele\u015ftirinin” ger\u00e7ek sesini her g\u00fcn zihninizden \u00f6ylesine ge\u00e7enlerden ay\u0131rd etmektir. Bu korsan sesi yakalad\u0131n\u0131z m\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli bir ad\u0131m atm\u0131\u015f olursunuz. Bunun i\u00e7in zaman ve emek gerekir. “Ele\u015ftiriyi” silahs\u0131z b\u0131rakmak i\u00e7in 3 a\u015famal\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 ya\u015fan\u0131r:
            \n1-Maskesini d\u00fc\u015f\u00fcrme 2- Gereken yan\u0131t\u0131 verme 3-Yarars\u0131z hale getirme.<\/strong><\/p>\n

            “Hastal\u0131kl\u0131 ele\u015ftirinin” neyi maskeledi\u011fini, nas\u0131l bir i\u015flev g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bilseniz de onun mant\u0131k d\u0131\u015f\u0131 \u00f6nermelerinin ve yarg\u0131lar\u0131n\u0131n yerine, kendinizi ger\u00e7ekten do\u011fru de\u011ferlendiren, d\u0131\u015f\u0131n\u0131zdaki ger\u00e7e\u011fi do\u011fru analiz eden bir ger\u00e7ekci ses (yan\u0131t) yerle\u015ftirene kadar “ele\u015ftiri”yi yarars\u0131z hale getirmeniz pek m\u00fcmk\u00fcn olmaz. Bu nedenle \u00f6nce kendinizin\u00a0ger\u00e7e\u011fe uygun\u00a0<\/strong>bir \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fcn\u00fc yap\u0131n. T\u00fcm \u00f6zelliklerinizi, sizi tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz her\u015feyi k\u0131saca yaz\u0131n. \u00d6zelliklerinizi\u00a0Fiziksel, Ki\u015filik\u00a0<\/strong>gibi ayr\u0131 boyutlar alt\u0131na kaydedin. Daha sonra olumlu bulduklar\u0131n\u0131z\u0131n yan\u0131na (+), olumsuzlar\u0131n yan\u0131na (-) koyun.<\/span><\/p>\n

            \u00d6rnek : Fiziksel G\u00f6r\u00fcn\u00fcm<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n\n\n
            (+) \u0130ri kahverengi g\u00f6zler<\/td>\n(-) K\u00fct\u00fck gibi bir bel<\/td>\n<\/tr>\n
            (+) Kumral k\u0131v\u0131rc\u0131k sa\u00e7lar<\/td>\n(+) Giydiklerimde renk uyumu olur<\/td>\n<\/tr>\n
            (-) Patates gibi bir burun<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

            Yukar\u0131da verilen \u00f6rnekten yararlan\u0131n ve a\u015fa\u011f\u0131da verilen ba\u015fl\u0131klar \u00e7er\u00e7evesinde kendinizi de\u011ferlendirin.<\/p>\n

            Fiziksel g\u00f6r\u00fcn\u00fcm ;
            \nBa\u015fkalar\u0131yla ili\u015fkilerim;
            \nKi\u015fili\u011fim;
            \nBa\u015fkalar\u0131 beni nas\u0131l g\u00f6r\u00fcyor;
            \nOkuldaki performans\u0131m;
            \nG\u00fcnl\u00fck i\u015flerdeki Performans\u0131m;
            \nZihinsel i\u015fleyi\u015fim;<\/strong><\/span><\/p>\n

            ZAAF L\u0130STES\u0130<\/strong><\/span><\/p>\n

            Zay\u0131f yanlar\u0131n\u0131z\u0131n bir listesini yap\u0131n. Unutmay\u0131n ki d\u00fcnya \u00fczerinde zay\u0131f yanlar\u0131 olmayan kimse yoktur. Dolay\u0131s\u0131yla\u00a0%100 herkesin bir “zaaf listesi” olacakt\u0131r.\u00a0<\/strong>Bu listeyi haz\u0131rlaman\u0131n 4 kural\u0131 vard\u0131r:<\/p>\n

              \n
            1. Somut bir dil kullanmak:<\/strong>\u00a0“Ben ev i\u015flerinde beceriksizim”, “Arkada\u015flar\u0131m\u0131n yan\u0131nda bir hi\u00e7im”, “Ben ba\u015far\u0131s\u0131z\u0131m” yerine “Sebze yemeklerini yaparken zorlan\u0131yorum, pi\u015firip yedi\u011fimde tad alam\u0131yorum”, “Arkada\u015flar\u0131m\u0131n yan\u0131nda hata yapmaktan korkuyorum. Bu y\u00fczden birlikte iken daha \u00e7ok onlar\u0131 dinliyorum, konu\u015fmalara kat\u0131lm\u0131yorum”, “\u0130lk s\u0131navlarda ortalaman\u0131n alt\u0131nda not ald\u0131m”…gibi durumu tan\u0131mlayan bir dil kullanarak, “beceriksiz”, “ba\u015far\u0131s\u0131z”, “hi\u00e7” gibi ne oldu\u011fu belirsiz, abart\u0131l\u0131, y\u0131k\u0131c\u0131 s\u0131fatlar\u0131 listenizden eleyin, \u00e7\u00fcnk\u00fc bunlar bo\u015fu bo\u015funa “benlik sayg\u0131n\u0131z\u0131” zedelemektedir.<\/li>\n
            2. Do\u011frucu bir dil kullanmak:\u00a0<\/strong>Hi\u00e7bir\u015feyi olumsuz y\u00f6nde abartmay\u0131n “ben beceriksizim” hem soyuttur hem de abart\u0131l\u0131d\u0131r. Onun yerine yapmakta ve tamamlamakta g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7ekti\u011finiz durumlar\u0131 ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 ile a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131k yaz\u0131n.<\/li>\n
            3. Genelleme yapan de\u011fil duruma \u00f6zg\u00fc bir dil kullanmak:\u00a0<\/strong>“Her zaman”, “hi\u00e7bir zaman”, “tamamen” gibi kelimeleri listenizden \u00e7\u0131kar\u0131n.\u00a0\u00d6rne\u011fin:\u00a0<\/strong>“Kim ne derse boyun e\u011fip yapar\u0131m”\u00a0yerine<\/strong>, “K\u0131z arkada\u015f\u0131m ve yak\u0131n arkada\u015flar\u0131m\u0131n isteklerine, can\u0131m istemese bile hay\u0131r diyemiyorum” gibi bir dil kullan\u0131n. Ya da “Her\u015feyi her yerde unuturum”\u00a0yerine<\/strong>\u00a0“Araban\u0131n anahtar\u0131n\u0131 zaman zaman yemek masas\u0131nda unuturum” gibi…<\/li>\n
            4. \u0130stisnai durumlar\u0131 ya da g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011funuz durumlar\u0131 bulmak:\u00a0<\/strong>\u015eu ana kadarki listeleme kurallar\u0131na uyduysan\u0131z zaten yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z genellemelerin ger\u00e7ek olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 baz\u0131 zamanlar, baz\u0131 durumlarda kendinize koydu\u011funuz ac\u0131mas\u0131z damgan\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 farketmi\u015fsinizdir. Bu kural \u00e7er\u00e7evesinde de yapaca\u011f\u0131n\u0131z, bunlar\u0131 listenize eklemek. \u00d6rne\u011fin, “K\u0131z arkada\u015f\u0131ma ve yak\u0131n arkada\u015f\u0131ma hay\u0131r diyemiyorum. Ama s\u0131n\u0131fta kat\u0131lmad\u0131\u011f\u0131m bir g\u00f6r\u00fc\u015f ortaya at\u0131l\u0131rsa kendi fikrimi s\u00f6yleyebiliyorum.” gibi.<\/li>\n<\/ol>\n

              \u015eimdi listenizi ikiye b\u00f6l\u00fcn, sol tarafa bu kurallar\u0131 kullanmadan \u00f6nce zaaflar\u0131n\u0131z\u0131 nas\u0131l dile getirdinizse o \u015fekilde kaydedin, sa\u011f tarafa ise bu kurallar \u00e7er\u00e7evesinde sola kaydettiklerinizi de\u011fi\u015ftirerek yaz\u0131n. \u015eimdi bir liste \u00f6rne\u011fi \u00fczerinde duraca\u011f\u0131z.<\/p>\n

              Zaaf Listesi:<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n
              \n

              Orjinal Hali<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Geli\u015ftirilmi\u015f Hali<\/strong><\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

              Fiziksel G\u00f6r\u00fcn\u00fcm<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n
              \n

              K\u00fct\u00fck gibi bel<\/p>\n

              Patates gibi bir burun.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              75 cm bel.<\/p>\n

              Burnum y\u00fcz\u00fcm\u00fcn di\u011fer hatlar\u0131na oranla daha etli ve b\u00fcy\u00fck.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

              Ba\u015fkalar\u0131yla \u0130li\u015fkilerim<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n\n\n
              \n

              Arkada\u015flar\u0131m\u0131n yan\u0131nda bir hi\u00e7im.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Bir grup arkada\u015fla topland\u0131\u011f\u0131m\u0131zda siyasi konularda geni\u015f fikirleri oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor, onlar kadar bilgili olmad\u0131\u011f\u0131ma inand\u0131\u011f\u0131m i\u00e7in tart\u0131\u015f\u0131rlarken susup dinliyorum. Ama daha uzun s\u00fcredir tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m di\u011fer arkada\u015flar\u0131m\u0131n yan\u0131nda daha rahat\u0131m, sohbete kat\u0131labiliyorum.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131m ki\u015filerle feci huzursuzum.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              \u00dcniversitede yeni biriyle tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m zaman rahats\u0131zl\u0131k hissediyorum.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Kimseye g\u00fcvenmiyorum.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              S\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131m oldu\u011fu zaman yak\u0131n arkada\u015flar\u0131m bana yeterince ilgi g\u00f6stermez korkusuyla onlara a\u00e7\u0131lam\u0131yorum.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

              Ki\u015filik<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n\n\n\n
              \n

              Yaln\u0131z kalmaktan nefret ederim<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Geceleri evde (6’dan sonra) bir\u015feyle me\u015fgul de\u011filsem, T.V. seyretmiyorsam, \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yorsam, gergin ve huzursuz olurum.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Yalanc\u0131y\u0131m.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Bu y\u0131l bir kez sevmedi\u011fim bir\u015feyi sevdi\u011fimi s\u00f6yledim. Bir kez de bilmedi\u011fim bir \u015feyi bildi\u011fimi s\u00f6yledim.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Surats\u0131z\u0131m.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Yak\u0131nlar\u0131ma k\u0131rg\u0131n odu\u011fum zamanlar yakla\u015f\u0131k 1-2 saat y\u00fcz\u00fcm\u00fc as\u0131yorum ve hi\u00e7 konu\u015fmuyorum.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Yeteneksizim.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Gitar \u00e7almak isterdim. Par\u00e7alar\u0131 yard\u0131ms\u0131z \u00e7\u0131karam\u0131yorum<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

              Ba\u015fkalar\u0131 beni nas\u0131l g\u00f6r\u00fcyor<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n\n\n\n
              \n

              Kaypak.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Ba\u015fkalar\u0131 felsefi konularda d\u00fc\u015f\u00fcncelerini iyi savunduklar\u0131 zaman etkileniyorum ve \u00e7eli\u015fkiye d\u00fc\u015f\u00fcyorum.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Unutkan.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Ya\u015f g\u00fcnlerini ve telefon numaralar\u0131n\u0131 zaman zaman unutuyorum.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Bilgisiz.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              G\u00fcncel siyasi olaylar hakk\u0131nda \u00e7ok az bilgim vard\u0131r. Ancak resim sanat\u0131yla ilgiliyimdir. Psikoloji ile ilgili kitaplar okumaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131m.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Aptal ve Renksiz.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Birbirleriyle s\u0131k s\u0131k \u015fakala\u015fan, Espriler yapan bir grup arkada\u015f\u0131mla birlikteyken onlara Kat\u0131lmak istiyorum ancak heyacandan Gereken esprili yan\u0131tlar\u0131 bulmakta G\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7ekiyorum. Bu y\u00fczden \u00e7o\u011funlukla, yaln\u0131zca yap\u0131lan esprilere g\u00fcl\u00fcyorum. Di\u011fer bir grup arkada\u015f\u0131mla ise kendimi bu \u015fekilde zorlamadan birlikte olabiliyorum. Konu\u015ftu\u011fum zaman beni dinlediklerini hissediyorum.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

              Okuldaki Ba\u015far\u0131m<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n
              \n

              Ba\u015far\u0131s\u0131z.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Kendime koydu\u011fum 3.00 ortalama hedefine ula\u015famad\u0131m. \u0130lk sene ortalamam 2.05’di, bu sene ilk d\u00f6nem prob. oldum. 2 ders notumun C’nin alt\u0131nda olmas\u0131na kar\u015f\u0131n, Ekonomi ve Sosyal Derslerden 1.5 senedir B al\u0131yorum.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

              G\u00fcnl\u00fck \u0130\u015flerdeki Performans\u0131m<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n\n
              \n

              Her\u015feyde ipin ucunu ka\u00e7\u0131r\u0131r\u0131m.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              \u0130ki haftad\u0131r kirlilerimi y\u0131kamad\u0131m. Ayn\u0131 s\u00fcre i\u00e7inde akrabalar\u0131m\u0131 aramad\u0131m. Ama 1 haftad\u0131r X kul\u00fcp toplant\u0131lar\u0131n\u0131n hepsine gittim.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Aptalca al\u0131\u015fveri\u015f<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              S\u00fcpermarket al\u0131\u015fveri\u015fi yaparken o s\u0131rada can\u0131m\u0131n \u00e7ok istedi\u011fi \u015feyleri al\u0131yorum. Sonradan i\u00e7lerinden baz\u0131lar\u0131n\u0131 1 hafta yemeden dolapta tuttu\u011fum oluyor.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

              Zihinsel \u0130\u015fleyi\u015f<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n\n
              \n

              Kafam durmu\u015f.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              Biri beni su\u00e7larken ya da biri ba\u011f\u0131r\u0131rken kendimi savunam\u0131yorum. Ancak bu olaydan sonra neler s\u00f6yleyebilece\u011fim akl\u0131ma geliyor.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

              \n

              Kafam alm\u0131yor.<\/p>\n<\/td>\n

              		\n

              S\u0131navlardan \u00f6nceki g\u00fcne derslerimi b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131mda, bazen bir gecede 250 sayfa \u00e7al\u0131\u015fmam gerekir. B\u00f6yle zamanlarda, kitab\u0131n ba\u015f\u0131na oturuyorum ancak bir iki sat\u0131r okuduktan sonra akl\u0131m hep “bitiremiyece\u011fim” d\u00fc\u015f\u00fcncesi ile me\u015fgul oluyor ve kitaptan kopuyorum ve her 10 dakikada bir bu ba\u015f\u0131ma geliyor.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

              Do\u011fru bir \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fcn ikinci a\u015famas\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc yanlar\u0131n\u0131z\u0131 da kaydetmektir.\u00a0<\/strong>Ger\u00e7i k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fczde olumlu olan \u00f6zellikleri ger\u00e7ekten “olumlu” olarak ya\u015famak olduk\u00e7a zordur. \u00d6rne\u011fin, duygular\u0131na sahip \u00e7\u0131k\u0131p istemedi\u011fi \u015feyleri zaman zaman uygun bir dille reddeden ki\u015fi makbul g\u00f6r\u00fclmeyebilir, onun yerine s\u00fcrekli fedak\u00e0rl\u0131k yapan ki\u015fi ye\u011flenebilir. Asl\u0131nda, bu ki\u015finin ger\u00e7ek isteklerini geriye itti\u011fini, bu a\u00e7\u0131dan kar\u015f\u0131dakine kar\u015f\u0131 d\u00fcr\u00fcst olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bir g\u00fcn bu ger\u00e7ekle\u015fmeyen isteklerinin birikip \u00f6fkeye d\u00f6n\u00fc\u015febilece\u011fini ve as\u0131l o zaman incitici olabilece\u011fini pek hesaba katmay\u0131z. Ayn\u0131 \u015fekilde kendileri i\u00e7in olumlu \u015feyler s\u00f6yleyen ki\u015filere “ukala”, kendini a\u015fa\u011f\u0131layan ki\u015filere “m\u00fctavazi” denmesi de olduk\u00e7a yayg\u0131n bir durumdur. Toplumsal mesajlar\u0131n dolayl\u0131 ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 olan ebeveynlerinizle ili\u015fkinizde olabilecek baz\u0131 ileti\u015fim anlar\u0131ndan \u00f6rnekler verelim:<\/span><\/p>\n

              \u00d6mer: Bug\u00fcn quizden iyi not ald\u0131m
              \nAnne: Evet. Ancak ge\u00e7en hafta ayn\u0131 dersten ald\u0131\u011f\u0131n F’i unutma, hemen kendini serme.<\/p>\n

              Kaan: Arka bah\u00e7edeki a\u011faca \u00e7\u0131kmay\u0131 ba\u015fard\u0131m baba.
              \nBaba: Sak\u0131n bir daha yapma, \u00e7ok tehlikeli.<\/p>\n

              Sema: Anne bug\u00fcn pul kolleksiyonumu okula g\u00f6t\u00fcr\u00fcp s\u0131n\u0131fta g\u00f6sterdim.
              \nAnne: Pekala, eve gelirken geri getirdin mi yoksa okulda m\u0131 unuttun bakal\u0131m ?<\/p>\n

              Dolay\u0131s\u0131yla g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e olumlu davran\u0131\u015f\u0131m\u0131zda olumlu bir yan bulmak ve kendimize kredi vermek bize kayg\u0131 ya\u015fatabilir, hatta ba\u015fkalar\u0131n\u0131n \u00f6d\u00fcllendirici s\u00f6zlerini kabul etmekte zorlan\u0131r, kendi hakk\u0131m\u0131zda iyi \u015feyler duydu\u011fumuzda gerginle\u015fip ne yapaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 bilemedi\u011fimiz zamanlar olabilir ya da bir zavall\u0131 oldu\u011fumuzu hissetti\u011fimiz i\u00e7in bizi te\u015fvik etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz. Bu nedenle \u015fu anda bu olumlu yanlar\u0131n\u0131z\u0131 bulup \u00e7\u0131karmak pek bir zor olabilir. Bu kitap\u00e7\u0131kta size \u00f6nerilen y\u00f6ntemleri izlerseniz zaman i\u00e7inde olumlu yanlar\u0131n\u0131za daha fazla dikkat eder, onlar\u0131 daha kolay yakalar, bu ke\u015ffinizden dolay\u0131 da b\u00fcy\u00fck bir keyif ya\u015fars\u0131n\u0131z.<\/p>\n

              \u015eimdi tekrar “Kendinizin \u00d6l\u00e7\u00fcm\u00fcne” geri d\u00f6n\u00fcn “art\u0131” i\u015faretli t\u00fcm maddeleri tekrardan bir ka\u011f\u0131da d\u00f6k\u00fcn. Ayn\u0131 zamanda “Zaaf Listenizde” istisnai durumlar yani g\u00fc\u00e7l\u00fc durumlar i\u00e7in kaydettiklerinizi bulun. Bunlar\u0131 da listeye ekleyin.\u00a0<\/strong>\u015eimdi yazd\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131n \u00fczerinde dura dura okuyun ve bir yandan daha ba\u015fka g\u00fc\u00e7l\u00fc yanlar\u0131n\u0131z\u0131, olumlu yanlar\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Zorlan\u0131yorsan\u0131z bir egzersiz yap\u0131n: \u00c7ok sevdi\u011finiz ya da hayran oldu\u011funuz birini hayal edin. Onu sevmenize neden olan \u00f6zelliklerini g\u00f6zden ge\u00e7irin ve kaydedin. \u015eimdi bu \u00f6zelliklerin herbirinin \u00fczerinden giderken hangilerinin ayn\u0131 zamanda size uydu\u011funu tespit edin.<\/span><\/p>\n

              Hayran oldu\u011funuz ki\u015finin baz\u0131 \u00f6zelliklerinin sizde de bulundu\u011funu g\u00f6rmek sizi \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131rtabilir.\u00a0<\/strong>Bunlar\u0131 da listenize kaydedin. \u015eimdi tekrardan listenizin \u00fczerinden gidin ve her bir maddeyi ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak yaz\u0131n ve “yapmam”, “etmem” gibi olumsuz ifade ile olumluluk kazanan maddeleriniz varsa bunlar\u0131 olumlu ifade ile de\u011fi\u015ftirin,\u00a0\u00d6rne\u011fin:<\/strong>\u00a0“G\u00f6zlerime makyaj yapmaya gerek duymam” gibi bir maddeyi “G\u00f6zlerim yeterince g\u00fczel ve belirgindir” \u015feklinde de\u011fi\u015ftirin.<\/span><\/p>\n

              K\u0131sacas\u0131, y\u0131llarca olumsuz yanlar\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp onlar\u0131 iyice \u00f6n plana \u00e7\u0131kard\u0131n\u0131z. \u015eimdi de ayn\u0131 \u015feyi olumlu yanlar\u0131n\u0131z i\u00e7in yap\u0131n.<\/p>\n

              ARTIK DE\u011e\u0130\u015eTiRMEK \u0130STEYEB\u0130LECE\u011e\u0130N\u0130Z ZAYIF Y\u00d6NLER\u0130N\u0130Z\u0130 VE DE \u0130NKAR EDEMEYECE\u011e\u0130N\u0130Z G\u00dc\u00c7L\u00dc YANLARINIZI B\u0130RL\u0130KTE ELE ALAN B\u0130R BENL\u0130K TANIMINIZ VAR.<\/strong><\/span><\/p>\n

              Bunlar\u0131n hepsini tekrardan bir araya getirip yaz\u0131n.<\/p>\n

              OLUMLU YANLARINIZI HEP G\u00dcNDEMDE TUTUN ! \u015eU ANDA \u00c7OK OLUMLU B\u0130R ADIM ATTINIZ. B\u00d6YLE B\u0130R \u00c7ABAYA DE\u011eER OLDU\u011eUNUZU \u00c7OK GE\u00c7MEDEN ANLAYACAKSINIZ!<\/strong><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

              \u00c7o\u011fumuz b\u00fcy\u00fcme s\u00fcreci i\u00e7inde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan belli durumlarda, sorunlarla y\u00fczle\u015fti\u011fimizde kendimize olan g\u00fcven duygumuzda sars\u0131nt\u0131lar hissetmi\u015fizdir ya da en az\u0131ndan yapmak istedi\u011fimiz bir\u015feyi ger\u00e7ekle\u015ftirme konusunda yeterlili\u011fimizden ku\u015fku duydu\u011fumuz olmu\u015ftur. B\u00f6ylesi anlarda olaya olan yakla\u015f\u0131m\u0131m\u0131z sonucunda yeniden kendimize ili\u015fkin olumlu duygular ya\u015famaya ba\u015flayabiliriz. Baz\u0131lar\u0131m\u0131z i\u00e7in ise hissedilen kendine g\u00fcvensizlik, kal\u0131c\u0131 bir [\u2026] <\/p>\n

              <\/div>\n

              Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":17354,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-17388","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/17388","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17388"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/17388\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17486,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/17388\/revisions\/17486"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/17354"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/w3.bilkent.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17388"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}